Κριτική στην Πρόταση του ΠΑΣΟΚ για τα Θέματα Άμυνας

Η καινούργια πρόταση του ΠΑΣΟΚ για την εθνική άμυνα παρουσιάζεται με το άρθρο της 21/6/2009 «Πρόταση του ΠΑΣΟΚ για διάλογο για τα θέματα άμυνας και ασφάλειας της χώρας μας» στις ιστοσελίδες http://tm.pasok.gr/amyna/?page_id=12. και http://vpapandreou.wordpress.com/2009/09/04/εκλογές-2009-προταση-του-πασοκ-για-διαλογ/. Διάβασα το κείμενο με μεγάλη προσοχή και αισθάνομαι την υποχρέωση να σχολιάσω ορισμένα σημεία στα πλαίσια της δημιουργικής κριτικής.

Γενικά για την βελτίωση της επιχειρησιακής αποτελεσματικότητας:

  1. Όσον αφορά την αναδιοργάνωση του ΥΠΕΘΑ, θα ήταν ίσως σκόπιμο το ΠΑΣΟΚ να δημιουργήσει Υφυπουργείο Αμυντικής Βιομηχανίας. Το ότι το έχει η Τουρκία δεν σημαίνει ότι είναι κατ’ ανάγκη κακό. Αντιθέτως μάλιστα και όπως προκύπτει από το άρθρο «Τουρκία στο δρόμο της περιφερειακής υπερδύναμης – Οι κίνδυνοι για την Ελλάδα», Περιοδικό Ελληνική Άμυνα & Ασφάλεια, σελ.68-81 Τεύχος 43, Σεπτ. 2009, φαίνεται αυτό να έχει πολύ θετική συμβολή στην ανάπτυξη της τουρκικής αμυντικής βιομηχανίας. Έτσι την ευθύνη της αμυντικής βιομηχανίας θα την έχει ένα πολιτικό πρόσωπο που θα είναι μέλος του υπουργικού συμβουλίου και θα πρέπει να παρουσιάσει έργο και να λογοδοτήσει στον Πρωθυπουργό και στον Ελληνικό Λαό. Με αυτόν τον τρόπο δεν θα είναι δυνατή η διάχυση των ευθυνών σε όλη την πολιτική συγκυρία, όπως συμβαίνει σήμερα αλλά η ευθύνη θα είναι απ’ ευθείας εστιασμένη στον Πρωθυπουργό.
  2. Στο πρόγραμμα δεν αναφέρεται το ενιαίο αμυντικό δόγμα Ελλάδος – Κύπρου το οποίο ήταν δημιούργημα του ιδίου του ΠΑΣΟΚ ενώ υπάρχει στο πρόγραμμα τού 2007 (http://programma.pasok.gr/wp-print.php?page_id=79). Το δόγμα ήταν ιδιαίτερα πετυχημένο, εν τούτοις όμως πρέπει να μας πει το ΠΑΣΟΚ για ποιο λόγο έχει εξαλειφθεί από το πρόγραμμα του 2009.
  3. Στην παράγραφο που αφορά στη διαχείριση κρίσεων δεν αναφέρεται ο τρόπος με τον οποίο σκοπεύει το ΠΑΣΟΚ να διαχειριστεί πολιτικο-στρατιωτικά μια ενδεχόμενη  κρίση ασφαλείας στις ελληνοτουρκικές σχέσεις αν γίνει κυβέρνηση. Παλαιότερα το ΠΑΣΟΚ για τέτοιες περιπτώσεις είχε εισάγει το δόγμα της «ευέλικτης ανταπόδοσης». Εντούτοις πιστεύουμε ότι στην παρούσα συγύρια (αμφισβήτηση κυριαρχίας κατοικημένων νησιών, π.χ. Ρώ, η πιθανή προσάραξη τουρκικού πολεμικού πλοίου σε ξέρα εντός ελληνικών χωρικών υδάτων και πλησίον κατοικημένου νησιού σαν την παρά λίγο περίπτωση της κορβέτας Bodrum F-501, που χτύπησε σε ξέρα κοντά στο Καστελόριζο στις 13/8/2009) θα πρέπει να υιοθετηθεί μια επιθετικότερη στάση, που θα θέλει όχι μόνο την κατάληψη τουρκικών εδαφών ώστε να ανταλλαχθούν με τα ελληνικά εδάφη δια της διπλωματικής οδού στο τέλος της κρίσεως (όπως προέβλεπε η ευέλικτη ανταπόδοση), αλλά επί προσθέτως να απελευθερωθούν και τα ελληνικά εδάφη που θα έχουν ενδεχομένως καταληφθεί από τους Τούρκους ώστε η χώρα μας να βγει στο τέλος ενισχυμένη διπλωματικά. Σε ενδεχόμενη απουσία ενός παρομοίου δόγματος δεν θα υπάρχει ο παράγοντας του απρόβλεπτου στην όλη διαχείριση της κρίσεως ασφαλείας, κάτι που θα επιτρέψει στην ισχυρότερη πλευρά να αποκτήσει την υπεροχή πρωτοβουλίας και υπέρ αυτού θα λειτουργήσει και ο παράγοντας χρόνος.

Νέες τεχνολογίες – αμυντική βιομηχανία και έρευνα:

Στο πρόγραμμα του ΠΑΣΟΚ αναφέρεται ότι «Η πορεία της αμυντικής βιομηχανίας στη διάρκεια των τελευταίων ετών εμφάνισε σωρεία προβλημάτων, που πρέπει να αντιμετωπισθούν με κατάλληλες πολιτικές ώστε να πάψει να είναι ζημιογόνα και να καταστεί πιο αποτελεσματική στην υποστήριξη των Ενόπλων Δυνάμεων». Όμως το ΠΑΣΟΚ γνωρίζει πολύ καλά ότι το πρόβλημα της αμυντικής βιομηχανίας είναι χρόνιο πρόβλημα που υφίσταται εδώ και 29 χρόνια. Για να αποδείξω του λόγου το αληθές θα παραθέσω μέρος μελέτης που έχει εκπονηθεί τον Φεβρουάριο του 2008 και αναλύει τα αριθμητικά δεδομένα της Ελληνικής Αεροπορικής Βιομηχανίας (ΕΑΒ) από το 1980 μέχρι και το 2006. Να υπενθυμίσουμε ότι η ΕΑΒ είναι μια κρατική εταιρεία κατηγορίας ΔΕΚΟ της οποίας:

α. Η πορεία εξαρτάται από την πολιτική βούληση της κάθε κυβέρνησης και ασφαλώς αυτής της πολιτικής και στρατιωτικής ηγεσίας του ΥΠΕΘΑ μια και είναι αμυντική βιομηχανία εντεταλμένη από τον ιδρυτικό της νόμο να συντηρεί τα πτητικά μέσα των ΕΔ, να απορροφά αντισταθμιστικά ωφελήματα (ΑΩ) που απορρέουν από το εξοπλιστικό πρόγραμμα της χώρας, και τέλος, να αναπτύσσει και να παράγει αμυντικό υλικό για τις ΕΔ με στόχο την ανεξαρτητοποίησή τους από ξένες αμυντικές βιομηχανίες.

β. Η ανώτατη διοίκηση (ΔΣ, Πρόεδρος ΔΣ και Διευθύνων Σύμβουλος) διορίζεται από την κυβέρνηση και αυτή στη συνέχεια διαμορφώνει το οργανόγραμμα της εταιρείας (πάγια πλέον πρακτική) και διενεργεί τις απαραίτητες προαγωγές για την επάνδρωσή του.

Παραθέτουμε τον κύκλο εργασιών κάθε έτους της εταιρείας με αναγωγή σε σταθερές τιμές του 2006 σύμφωνα με τον πίνακα εξέλιξης της αξίας της νομισματικής μονάδος της Ελλάδος βάσει του Γενικού ΔΤΚ της Εθνικής Στατιστικής Υπηρεσίας.

Ομαλοποιημένος κύκλος εργασιών της ΕΑΒ σε σταθερές τιμές του 2006 σύμφωνα με την εξέλιξης της αξίας της νομισματικής μονάδος της Ελλάδος ανάλογα με τον Γενικό ΔΤΚ.

Παρατηρούμε ότι:

  1. Από το 1980 μέχρι το 1998 (1980-1988: κυβέρνηση ΠΑΣΟΚ, 1990-1993: Κυβέρνηση ΝΔ, 1993-2004: Κυβέρνηση ΠΑΣΟΚ) ο κύκλος εργασιών της ΕΑΒ χαρακτηρίζεται από μια αξιοσημείωτη στασιμότητα ωσάν δηλαδή να «διατηρείται επιμελώς και εντέχνως» εντός ενός στενού περιθωρίου μεταξύ των 100-150εκ.€. Η περίοδος αυτή είναι μια περίοδος εντατικής εξοπλιστικής προσπάθειας της χώρας. Διαφαίνεται λοιπόν η εταιρεία να μην αξιοποιεί ικανοποιητικά τα εξοπλιστικά αυτά προγράμματα για να ξεκολλήσει από τη στασιμότητα. Να σημειώσουμε όμως ότι σύμφωνα με τη διαδικασία των ΑΩ, το ΥΠΕΘΑ είναι αρμόδιο για την έγκριση και την γενικότερη διαχείριση των ΑΩ Αξίζει επίσης να σημειωθεί ότι όταν το έτος 1984 κλείνει με μια θεαματική άνοδο εσόδων πάνω από τα 150 εκ.€ (μια άνοδος 50% σε σχέση με τα έσοδα του 1983) ευθύς η εταιρεία «ανακαλείται στην τάξη» ώστε ο κύκλος εργασιών της να επανέλθει στα «επιτρεπτά όρια» των 100-150εκ.€ το 1985. Τούτο σημαίνει επιεικώς ότι δεν υπήρχε πολιτική βούληση για την ανάπτυξη της ΕΑΒ και ο κρατικός μηχανισμός επιεικώς αδιαφορούσε.
  2. Η διοίκηση της ΕΑΒ φαίνεται να βρίσκεται σε αδυναμία να «ξεκολλήσει» την εταιρεία από το τέλμα είτε πιέζοντας την πολιτική και στρατιωτική ηγεσία του ΥΠΕΘΑ για περισσότερα ΑΩ και για συμπαραγωγές, είτε αναλαμβάνοντας ιδία επιχειρηματική πρωτοβουλία με συνεργασίες με το εξωτερικό. Όμως αυτό είναι από τη φύση του αδύνατον μια και η διοίκηση της εταιρείας ορίζεται από την κυβέρνηση με συνέπεια τέτοιες σημαντικές επιχειρηματικές πρωτοβουλίες να απαιτούν τη σύμφωνη γνώμη του μετόχου δηλαδή του κράτους.
  3. Την περίοδο 1998 – 2003 εμφανίζεται μια κατακόρυφη άνοδος στον κύκλο εργασιών. Την περίοδο εκείνη η ΕΑΒ εμπλέκεται σε μεγάλο μέρος των εξοπλιστικών προγραμμάτων εκείνης της εποχής. Εκείνο όμως που είναι επίσης αξιοσημείωτο είναι ότι ακριβώς εκείνη την εποχή (1998-1999), και εντελώς συμπωματικά, η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ αποφασίζει την ιδιωτικοποίηση της ΕΑΒ. Είναι λοιπόν προφανές ότι αφού αποφασίστηκε η ιδιωτικοποίηση της εταιρείας, έπρεπε η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ να προικοδοτήσει την ΕΑΒ κατάλληλα ώστε να γίνει ελκυστική στον στρατηγικό επενδυτή. Συνεπώς υπήρξε πολιτική βούληση για την ανοδική πορεία της εταιρείας που εκφράστηκε με την ανάθεση συγκεκριμένων έργων από το εξοπλιστικό πρόγραμμα της χώρας.
  4. Από την περίοδο 2003 και μετά παρουσιάζεται μια έντονη πτωτική πορεία της εταιρείας. Όμως, πάλι εντελώς συμπωματικά, την περίοδο 2002 -2003 η προσπάθεια ιδιωτικοποίησης δεν καρποφόρησε. Πράγματι τον Νοέμβριο του 2000 ο διαγωνισμός κηρύσσεται άγονος και η αναβάλλεται για το τέλος του 2001, και στη συνέχεια η όλη προσπάθεια εγκαταλείπεται. Οπότε είναι λογικό να συμπεράνει κανείς ότι ακόμη μια φορά ο μέτοχος (το κράτος) εισήρθε στην φάση αδιαφορίας για την πορεία της ΕΑΒ.

Τέλος είναι πράγματι αξιοσημείωτο ότι η χώρα μας είχε πάντα σοβαρή αναμέτρηση δυνάμεων με την Τουρκία κάθε φορά στην περίοδο του χαμηλότερου κύκλου εργασιών της ΕΑΒ μετά από συνεχείς περιόδους πτωτικής πορείας, δηλαδή:

α. Το Σισμίκ συνέβη τον Μάρτιο του 1987, έτος που η ΕΑΒ είχε τον μικρότερο κύκλο εργασιών στο τέλος μιας περιόδου συνεχών πτωτικών χρήσεων από το 1984.

β. Από το 1989 και μετά υπάρχει μια συνεχής κάμψει εσόδων που συμπίπτει και με τις αλλεπάλληλες εκλογικές αναμετρήσεις, οπότε τον Ιούνιο του 1992 έχουμε το επεισόδιο στον Άγιο Ευστράτιο και τον θάνατο του Νικ. Σιαλμά.

γ. Από το 1993 και μετά έχουμε νέα κάμψει εσόδων που καταλήγει το 1996 ως έτος με τον χαμηλότερο κύκλο εργασιών. Το 1996 ακριβώς είχαμε το επεισόδιο στα Ίμια.

Τα παραπάνω παρατίθενται όχι μόνο ως «ενδιαφέρουσες συμπτώσεις» αλλά και ως λογική συνέπεια και συνέχεια των αριθμητικών δεδομένων.

Από το 1980 μέχρι το 2004 το ΠΑΣΟΚ ήταν κυβέρνηση επί 19 χρόνια. Καθ’ όλη τη διάρκεια της διακυβέρνησής του, η ΕΑΒ που είναι κρατική εταιρεία παραμένει στάσιμη, ενώ όταν το ίδιο το ΠΑΣΟΚ αποφασίζει την ιδιωτικοποίησή της τότε με δική του πρωτοβουλία αυξάνει κατακόρυφα τον κύκλο εργασιών της εταιρείας. Αυτό υποδεικνύει ότι το ενδιαφέρον του ΠΑΣΟΚ για την αμυντική βιομηχανία όλο αυτό το διάστημα των 19 ετών δεν αποτελούσε πάγια πολιτική του. Κατά συνέπεια:

  1. Πώς μπορεί το ΠΑΣΟΚ να διαβεβαιώσει το Έλληνα φορολογούμενο και ψηφοφόρο ότι η πρόθεσή του για την ανάπτυξη της αμυντικής βιομηχανίας αποτελεί εις το εξής πάγια πολιτική του;
  2. Έστω ότι η ανάπτυξη της αμυντικής βιομηχανίας αποτελεί πράγματι πάγια πολιτική του ΠΑΣΟΚ. Τότε πώς το ΠΑΣΟΚ θα καταφέρει να αναπτύξει την ελληνική αμυντική βιομηχανία στο σύνολό της όταν επί 19 χρόνια που ήταν κυβέρνηση δεν το κατάφερε για την ΕΑΒ η οποία είναι κρατική και συνεπώς υπό τον απόλυτο έλεγχο του κράτους;

Η όποια κυβέρνηση για να αναπτύξει την αμυντική βιομηχανία πρέπει να αλλάξει το σύστημα προμηθειών των ΕΔ, να προβαίνει δηλαδή σε απ’ ευθείας αναθέσεις ανάπτυξης και παραγωγής οπλικών συστημάτων στην ελληνική αμυντική βιομηχανία και για τα συστήματα εκείνα που δεν είναι δυνατό να αναπτυχθούν και να παραχθούν εξ-ολοκλήρου εγχώρια, τότε οι ΕΔ πρέπει να εξοπλίζονται με αμυντικό υλικό που αναπτύσσεται και παράγεται από διεθνείς κοινοπραξίες στις οποίες συμμετέχει η ελληνική αμυντική βιομηχανία.

Αν το ΠΑΣΟΚ γίνει κυβέρνηση για να πετύχει να αναπτύξει πραγματικά την αμυντική βιομηχανία θα πρέπει να ξεπεράσει τον σκόπελο των διαφόρων κύκλων που δραστηριοποιούνται στο χώρο των εξοπλισμών και δεν επιθυμούν την ανάπτυξη της αμυντικής βιομηχανίας ενώ ασκούν πιέσεις για διεθνείς διαγωνισμούς. Έχει το ΠΑΣΟΚ την πολιτική βούληση και το σθένος να αντισταθεί στα συμφέροντα και να επιβάλλει τις σωστές πολιτικές αποφάσεις;

Δρ. Αίθων Ναρλής

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s


Αρέσει σε %d bloggers: