Προτάσεις για την Έρευνα-Τεχνολογία-Καινοτομία με Στόχο την Ανάπτυξη και την Ανταγωνιστικότητα

Στις 5-6 Ιουν. διεξήχθη στην Αθήνα  η πολυθεματική συνδιάσκεψη της ΝΔ. Μία από τις θεματικές ενότητες για τις οποίες έγινε διεξοδική συζήτηση παρόντος του Προέδρου της ΝΔ κ. Α. Σαμαρά ήταν το τρίπτυχο «έρευνα – τεχνολογία – καινοτομία». Η εισήγησή μου, την οποία παραθέτω ακολούθως, είχε σκοπό να αναδειχθούν τρόποι με τους οποίους μπορεί να αναβαθμιστεί η τεχνολογική στάθμη της οικονομίας μας, αξιοποιώντας την εσωτερική αγορά για καινοτομίες που προσφέρουν κυρίως οι εξοπλιστικές μας ανάγκες και η εμπορική μας ναυτιλία. Ένα από τα επιχειρήματα ήταν το γεγονός ότι ενώ το στρατηγικό σχέδιο 2007-2013 επισημαίνει σαν δομική αδυναμία της οικονομίας την έλλειψη μεγάλων βιομηχανιών, δεν αξιοποιούνται ο αμυντικές βιομηχανίες και κυρίως η Ελληνική Αεροπορική Βιομηχανία, όταν ταυτόχρονα επισημαίνεται ότι η συμβολή του ΥΠΕΘΑ στη χρηματοδότηση της έρευνας και τεχνολογίας είναι μηδαμινή και ταυτόχρονα η αεροδιαστημική δεν συμπεριλαμβάνεται σαν τομές προτεραιότητος όταν η μεγαλύτερη και πιο προηγμένη βιομηχανία ης χώρας είναι η ΕΑΒ.

ΕΙΣΗΓΗΣΗ

Προτάσεις για την Έρευνα-Τεχνολογία-Καινοτομία με Στόχο την Ανάπτυξη και την Ανταγωνιστικότητα

Αίθων – Οδυσσεύς Ναρλής

Πολυθεματική Συνδιάσκεψη της ΝΔ

Αθήνα – 5 Ιουν. 2010

κύριε Πρόεδρε, αγαπητοί συνάδελφοι και φίλοι,

  1. Οι εξαγωγές της χώρας σε υψηλή τεχνολογία είναι μόλις το 5% επί των συνολικών εξαγωγών και είμαστε στη 19η θέση.
  2. Το ποσοστό πρωτογενούς καινοτομίας, μόλις 7% σε σχέση με τον μ.ο. της ΕΕ που είναι 45%
  3. Ο συνοπτικός δείκτης καινοτομίας της χώρας που δείχνει τη συνολική απόδοση της καινοτομίας σε εθνικό επίπεδο είναι στο 36% και είμαστε στη 18η θέση.

Ως εκ τούτου ο αντικειμενικός μας σκοπός είναι η βελτίωση των δεικτών καινοτομίας της οικονομίας. Πολύ φυσιολογικά ο στόχος της Βαρκελώνης προτάσσει την αύξηση της χρηματοδότησης της έρευνας ως ποσοστό επί του ΑΕΠ και την αύξηση της βιομηχανικής συμμετοχής. Είναι μία πρόκληση που πρέπει να πετύχουμε.

Σε τούτη τη συγκυρία είναι ιδιαίτερα σημαντικό οι ελληνικές επιχειρήσεις να κατοχυρώνουν την ιδιοκτησία των τεχνολογιών που παράγουν και να τις κεφαλαιοποιούν αναπτύσσοντας ανταγωνιστικά και υψηλής τεχνολογίας προϊόντα, που θα στοχεύουν στη διεθνή αγορά!

Γι’ αυτόν το λόγο πρέπει πρωτίστως να αναδιαρθρώσουμε την υπάρχουσα χρηματοδότηση της έρευνας για να ενθαρρύνουμε τη βιομηχανία να επενδύσει περισσότερο στην έρευνα ώστε αυτή να καταλήγει σε καινοτόμα προϊόντα.

Το Στρατηγικό Σχέδιο Επιστήμης και Τεχνολογίας 2007-2013 επισημαίνει την έλλειψη μεγάλων βιομηχανιών σε τομείς υψηλής τεχνολογίας ως μία δομική αδυναμία της οικονομίας μας που είναι εμπόδιο για την μεγαλύτερη συμμετοχή της βιομηχανίας στην καινοτομία. Πρέπει λοιπόν να χρησιμοποιήσουμε στο έπακρον έστω αυτές τις λίγες μεγάλες βιομηχανίες που έχουμε που τυγχάνει να είναι οι αμυντικές. Έχουμε την Ελληνική Αεροπορική Βιομηχανία, τα Ελληνικά Αμυντικά Συστήματα, τα ναυπηγεία, και πολλές άλλες που εξειδικεύονται σε τομείς όπως οι τηλεπικοινωνίες, τα ηλεκτρονικά και το λογισμικό. Έχοντας υπόψη ότι το στρατηγικό επισημαίνει ότι η συμβολή του Υπουργείου Άμυνας στη χρηματοδότηση της έρευνας είναι αμελητέα, διακρίνουμε ότι εδώ υπάρχει πεδίο σημαντικής βελτίωσης.

Υπάρχει πράγματι ένας μεγάλος αριθμός προγραμμάτων στο ΕΜΠΑΕ που μπορούν να υλοποιηθούν με αποκλειστική εγχώρια έρευνα. Τα προγράμματα αυτά θα συμβάλλουν στην οικονομική ανάπτυξη και στην βελτίωση των δεικτών καινοτομίας και ασφαλώς θα ενισχύσουν την αμυντική μας ικανότητα χωρίς να προκαλέσουν διαρροή πόρων στο εξωτερικό.

Δυστυχώς ενώ αυτά τα θέματα ήταν και στον τομέα ευθύνης της ηγεσίας της ΓΔΑΕΕ, που ήταν επιλογή του δικού μας ΥΕΘΑ, αυτή δεν έσκυψε επαρκώς ως όφειλε σε αυτά. Τα ζητήματα αυτά ήταν γνωστά και στον Υπουργό Άμυνας ο οποίος δυστυχώς δεν έπραξε τα δέοντα.

Πέραν αυτών, ενώ το στρατηγικό 2007-2013 επισημαίνει την έλλειψη μεγάλων και υψηλής τεχνολογίας βιομηχανιών, παραλείπεται η αεροναυτική  από τους τεχνολογικούς τομείς προτεραιότητας παρά την τεράστια τεχνολογική, οικονομική και πολιτική της σημασία, όταν από τις μεγαλύτερες και πιο προηγμένες βιομηχανίες της Ελλάδος είναι η Ελληνική Αεροπορική Βιομηχανία. Γιατί άραγε; Και να σημειώσω ότι η αεροδιαστημική είναι μια τεχνολογία ομπρέλα που εμπεριέχει πλήθος γνωστικών αντικειμένων, από την αεροδυναμική μέχρι τα σύγχρονα υλικά, τις τηλεπικοινωνίες, την μικροηλεκτρονική και την νανοτεχνολογία.

Θέλω να πω ότι δεν αρκεί να διαπιστώνουμε με μελέτες τις όποιες αδυναμίες, αλλά πρέπει να ενεργούμε και προς την κατεύθυνση της εξάλειψής τους. Με την υλοποίηση μέρους αυτών των προγραμμάτων του ΕΜΠΑΕ οι αμυντικές μας βιομηχανίες θα μπορούν να παίξουν το ρόλο της θερμοκοιτίδας. Με αυτόν τον τρόπο θα ανοίξει μια μεγάλη εγχώρια αγορά τεχνολογίας και έτσι θα δημιουργηθούν κίνητρα για τη ίδρυση εταιρειών spin-off και θα ενισχυθεί η σχέση ερευνητικών φορέων με τις επιχειρήσεις.

Κατηγορούνται οι ερευνητές ότι αποφεύγουν το ρίσκο της επιχειρηματικότητας, αλλά τι ρίσκο να πάρει κανείς όταν το ίδιο το κράτος δεν ανοίγει τις ευκαιρίες; Ότι κίνητρο και να δώσεις δεν θα έχεις αποτέλεσμα αν η εταιρεία δεν βρει εσωτερική αγορά για να πουλήσει!

Αγαπητοί φίλοι, την εσωτερική αγορά τεχνολογίας τη δημιουργεί η ίδια η πολιτεία, ανοίγει πόρτες και δημιουργεί ευκαιρίες. Δημιουργεί την  αρχική ορμή ώστε το σύστημα να αρχίσει να λειτουργεί, ένας τομέας που αποτύχαμε. Η Αμερική, η Γαλλία και η Αγγλία χρησιμοποιούν την άμυνά τους για την τεχνολογική τους ανάπτυξη.

Πέραν της πολύ μεγάλης αγοράς της άμυνας, έχουμε μια παγκόσμια αγορά για τεχνολογίες αιχμής στην ηλεκτρονική, στις τηλεπικοινωνίες, στην ασφάλεια, που είναι εμπορική μας ναυτιλία. Να την αξιοποιήσουμε! Επίσης σε όλα τα ευρωπαϊκά κράτη οι ΔΕΚΟ αποτελούν σημαντική πηγή χρηματοδότησης της έρευνας. Ας κινητοποιήσουμε τις δικές μας τις ΔΕΚΟ, τη ΔΕΗ, την ΕΥΔΑΠ, τον ΟΤΕ,… Εθνική άμυνα,  εμπορική ναυτιλία και ορισμένες ελληνικές ΔΕΚΟ μπορούν πραγματικά να αποτελέσουν μια τεράστια αγορά ικανή να απορροφήσει τις καινοτομίες της εγχώρια παραγόμενης τεχνολογίας.

Με τη σημερινή κατάσταση η κρατική χρηματοδότηση της έρευνας αποτελεί πραγματική πρόκληση. Ασφαλώς όλοι γνωρίζετε τα Κεφάλαια Επιχειρηματικών Συμμετοχών σαν ένα μέσο χρηματοδότησης της επιχειρηματικότητας των νέων επιστημόνων. Μία λύση στη σημερινή στενωπό θα ήταν η δημιουργία ενός ειδικού ταμείου από venture capitals το οποίο θα συγχρηματοδοτεί προγράμματα έρευνας και τεχνολογίας (όπως γίνεται δηλαδή με το δημόσιο) τα οποία θα καταλήγουν σε καινοτόμα τελικά προϊόντα και θα αποπληρώνεται από τις πωλήσεις των προϊόντων που θα αναπτυχθούν.

Τα τεχνολογικά πάρκα είναι σημαντικά για την ανάπτυξη της καινοτομίας. Προτείνω λοιπόν να δημιουργηθεί ένα αεροπορικό τεχνολογικό πάρκο με επίκεντρο την ΕΑΒ προσκαλώντας μεγάλες διεθνείς βιομηχανίες του κλάδου να επενδύσουν για τη δημιουργία μονάδων που θα δραστηριοποιούνται τόσο ερευνητικά όσο και παραγωγικά σε τομείς υψηλής τεχνολογίας. Και εδώ θα πρέπει να δούμε πολύ σοβαρά τη μέθοδο της σύμπραξης δημοσίου – ιδιωτικής πρωτοβουλίας. Θα πρέπει να επιστρατεύσουμε και τη διασπορά. Υπάρχουν Έλληνες επιχειρηματίες που θα ήθελαν να επενδύσουν ή ακόμη να μεταφέρουν μέρος της επιχείρησής τους στην Ελλάδα. Υπάρχουν Έλληνες που βρίσκονται στις ανώτερες διοικήσεις μεγάλων ευρωπαϊκών και αμερικανικών βιομηχανιών, ομογενείς επιστήμονες διεθνούς εμβέλειας.

Επίσης πρέπει το κράτος πρέπει να επενδύσει στη δημιουργία των μεγάλων εργαστηρίων ξανά με τη μέθοδο της ΣΔΙΠ ή της συγχρηματοδότησης μέσω venture capitals, αφού χρήστες αυτών των εργαστηρίων φυσιολογικά θα είναι η ίδιες οι βιομηχανίες. Σε αυτό το σημείο η αξιοποίηση της ακίνητης περιουσίας του δημοσίου είναι ιδιαίτερα επίκαιρη.

Η πολιτεία οφείλει να δημιουργήσει πρόσφορο θεσμικό περιβάλλον με κρίσιμες παρεμβάσεις όπως:

  1. Η πολιτεία πρέπει να θέσει τους μακροπρόθεσμους αναπτυξιακούς της στόχους και στη συνέχεια να διαμορφωθεί μια διακομματική πολιτική επιστήμης και τεχνολογίας με την εκπόνηση σχετικού οδικού χάρτη που να θέτει προτεραιότητες ακόμη και μέχρι το 2050 και που θα συνδέει την έρευνα και τεχνολογία με την οικονομική ανάπτυξη.
  2. Πρέπει άμεσα να βελτιωθεί ο νόμος περί βιομηχανικής ιδιοκτησίας ώστε να επιτρέπεται η καταχώρηση λογισμικού σαν ευρεσιτεχνία. Να υπάρχουν κίνητρα σε ερευνητές να υποβάλλουν αιτήσεις ευρεσιτεχνίας προτού αποστείλουν τα άρθρα τους προς δημοσίευση. Ένας τρόπος θα ήταν οι τίτλοι ευρεσιτεχνίας να αποτελούν αντικειμενικό προσόν εξέλιξης για τους ΔΕΠ. Άλλωστε ένα τέτοιο μέτρο θα προστατεύσει τους ίδιους τους ερευνητές από πιθανή εκμετάλλευση των ερευνών τους από τρίτους.
  3. Η Ελλάδα πρέπει να αποκτήσει προφίλ διεθνούς παίκτη στον τομέα της επιστήμης και τεχνολογίας. Πρέπει να προβεί σε επιλεγμένες αναπτυξιακές πρωτοβουλίες μεγάλης οικονομικής απόδοσης όπως λόγου χάρη οι μίνι-δορυφόροι και η εκτόξευση επί απαιτήσει. Να συμμετέχει σε μεγάλα διεθνή βιομηχανικά σχήματα στην αεροναυτική με τα σύγχρονα επιβατικά αεροπλάνα που θα σχεδιαστούν την επόμενη δεκαετία. Σήμερα η Αγγλία δημιουργεί τη δική της διαστημική βιομηχανία, ώστε να καταπολεμήσει την οικονομική κρίση και να δημιουργήσει τις βάσεις για το μέλλον.
  4. Σήμερα η Ευρώπη είναι εξαρτημένη από τις ΗΠΑ στο χώρο των μικροεπεξεργαστών και των μνημών με πιστοποίηση για αεροδιαστημική χρήση. Γιατί λοιπόν σαν χώρα να μην δραστηριοποιηθούμε στο διάλογο για μια πανευρωπαϊκή βιομηχανία που θα αναπτύσσει και θα παράγει ολοκληρωμένα κυκλώματα με τέτοια  πιστοποίηση;
  5. Τα έσοδα των επιχειρήσεων που θα προέρχονται από καινοτόμα προϊόντα τα οποία θα σχεδιάζονται μετά από ανάπτυξη ιδίας τεχνολογίας πρέπει να τυγχάνουν μειωμένης φορολογίας σε σχέση με εκείνα τα έσοδα που προκύπτουν από παραγωγή φασόν. Επίσης όταν χρηματοδοτούνται ερευνητικά προγράμματα επιχειρήσεων μέρος της χρηματοδότησης θα πρέπει να δίνεται με την έναρξη υλοποίησης του σχεδίου εκμετάλλευσης της τεχνολογίας.

Αγαπητοί φίλοι αντιλαμβάνεστε ασφαλώς ότι η επιτυχία τέτοιων μέτρων προαπαιτεί τόσο ισχυρή διακυβέρνηση και σταθερή πολιτική δέσμευση όσο και σταθερό θεσμικό και οικονομικό περιβάλλον, κράτος δικαίου και διαφάνεια.

Advertisements

Ένα Σχόλιο to “Προτάσεις για την Έρευνα-Τεχνολογία-Καινοτομία με Στόχο την Ανάπτυξη και την Ανταγωνιστικότητα”

  1. Dimitrios Says:

    στέλνω τηνν ομιλία του κ. Σάρλη για την ΕΑΒ ΣΤΙς 5 ιΟΥΝ. 2010.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s


Αρέσει σε %d bloggers: